|
خدمت در اصطلاح قرآن و حدیث معنای عام و گستردهای دارد و همهی امور خیریه، کارهای نیک فرهنگی و معنوی و اقتصادی را شامل میشود. جالب توجه است که قرآن در سورهی بقره از یهودیانی که در تغییر قبله سر و صدا کرده بودند و گفتند: چرا مسلمانان در نماز از بیتالمقدس به سوی خانه کعبه تغییر دادند، میفرمایند: تفاوت و اختلاف در امر قبله مسئلهی تازهای نیست که این همه سر و صدا داشته باشد، در هر زمان قبله با توجه به مصالح آن زمان تعیین میگردد . سپس اضافه میکند که به جای تلف کردن وقت بر سر نزاعهای بیحاصل، در نیکیها و خوبیها و خیرات سبقت بگیرند زیرا نجات واقعی انسان، در ایمان به خدا و عمل صالح و خدمت به دیگران است. آنگاه مصادیق نیکی در همین سوره و دیگر آیات به شرح زیر برمیشمارد: ایمان به خدا و روز قیامت، ایمان به ملایکه و کتاب آسمانی و انبیای الهی؛ انفاق مال به نزدیکان و نیازمندان؛ آزادی بردگان، اقامه نماز، ادای زکات، رسیدگی به محرومان و بیماران، وفا به عهد و پیمان، استقامت و پایداری در مقابله با مشکلات. احسان به والدین ، تعاون اجتماعی ، قرضالحسنه ، باقیات صالحات ، ایثار و گذشت ، اطعام به مسکینان و یتیمان و اسیران ، نجات محرومان از بند ستم4، عفو و گذشت ، سخنان پاک و پاکیزه گفتن و برخورد خوب با دیگران ، پوشاندن برهنگان و امر به معروف و نهی از منکر و... در روایات نیز مصادیق خدمت خدمتگزاری بشرح ذیل آمده است:
- برچسب ها:معنای خدمت در اصطلاح قرآن و حدیث ،
|
... بشر همیشه تشنه عدالت بوده و همواره از تبعیض رنج برده است . تحقق عدل در جامعه و استقرار جامعه ای براساس عدالت , از دیرباز به عنوان یکی از بزرگترین آرزوهای متفکرین مطرح بوده است . در اهمیت این موضوع همین بس که بسیاری از اندیشمندان , جایگاه عدالت را حتی از جایگاه آزادی نیز برتر و والاتر دانسته اند. زیرا آزادی بدون عدالت هیچگاه معنی نخواهد یافت و در واقع آنچه موجب بقا و دوام آزادی می تواند باشد همانا عدالت است که حدود و ثغور را مشخص و معین می کند و راه را بر تجاوز و تعدی , و سلب آزادی دیگران مسدود می نماید. ذکر شده است . هر چند که این مفهوم بزرگ نیازی به تعریف و توصیف ندارد و در اذهان عموم همواره جایگاهی متعالی و تعریفی روشن و شایسته را دارا می باشد. لغت عدل و مشتقات آن در قرآن کریم بارها مورد استفاده قرار گرفته است . در این میان لغت عدل به تنهایی در سه سوره قرآن کریم و سیزده آیه این کتاب انسان ساز ذکر شده است . خداوند متعال در آیه 90 سوره مبارکه نحل می فرماید : « ان الله یامر بالعدل و الاحسان »
در تعریف واژه عدالت مفاهیمی همچون اعتدال , مساوات , قسط , انصاف , دادگری , حق , راستی و ...
یعنی : « به درستی که خداوند امر می کند به عدالت رفتار کردن و احسان به همنوعان . »
گویند روزی در مجلس « ابن عباس » در خصوص ظلم و مفاسد بی عدالتی سخن گفته می شد. کعب گفت : در قرآن آیه ای ندیده ام که ستم سبب ویرانی مملکتی شود. ابن عباس فرمود : « فتلک بیوتهم خاویه بما ظلموا. »
یعنی : « این است منازل و قصور گذشتگان که به دلیل ستم کردن به این روزگار افتاده و ویران شده است . »
پیامبر عظیم الشان اسلام حضرت محمدبن عبدالله (ص ) در گفتار و رفتار خویش برای عدل جایگاه رفیع و مرتبه ویژه ای قائل بودند. چنانکه آن حضرت اعتقاد داشتند که « ملک با کفر باقی می ماند اما با ستمگری هرگز دوام نخواهدداشت . »
« الملک یبقی مع الکفر و لا یبقی مع الظلم »
و باز از رسول گرامی اسلام (ص ) نقل شده است که فرمودند :
« با لعدل قامت السموات و الارض »
« یعنی : به دلیل عدل است که آسمانها و زمین , قائم و در مسیر خویش در حرکتند. »
و همچنین قطب راوندوی در « لب اللباب » از آن حضرت روایت کرده است که فرموده اند :
« عدل ساعه خیر من عباده ستین سنه »
یعنی : « دادگستری در یک ساعت بهتر از عبادت شصت سال می باشد.
- برچسب ها:امام علی (ع ) ،سیمای راستین خدمتگزاری به مردم و عدالت ،
|
خدمت در اصطلاح قرآن و حدیث معنای عام و گستردهای دارد و همهی امور خیریه، کارهای نیک فرهنگی و معنوی و اقتصادی را شامل میشود. جالب توجه است که قرآن در سورهی بقره از یهودیانی که در تغییر قبله سر و صدا کرده بودند و گفتند: چرا مسلمانان در نماز از بیتالمقدس به سوی خانه کعبه تغییر دادند، میفرمایند: تفاوت و اختلاف در امر قبله مسئلهی تازهای نیست که این همه سر و صدا داشته باشد، در هر زمان قبله با توجه به مصالح آن زمان تعیین میگردد . سپس اضافه میکند که به جای تلف کردن وقت بر سر نزاعهای بیحاصل، در نیکیها و خوبیها و خیرات سبقت بگیرند زیرا نجات واقعی انسان، در ایمان به خدا و عمل صالح و خدمت به دیگران است. آنگاه مصادیق نیکی در همین سوره و دیگر آیات به شرح زیر برمیشمارد: ایمان به خدا و روز قیامت، ایمان به ملایکه و کتاب آسمانی و انبیای الهی؛ انفاق مال به نزدیکان و نیازمندان؛ آزادی بردگان، اقامه نماز، ادای زکات، رسیدگی به محرومان و بیماران، وفا به عهد و پیمان، استقامت و پایداری در مقابله با مشکلات. احسان به والدین ، تعاون اجتماعی ، قرضالحسنه ، باقیات صالحات ، ایثار و گذشت ، اطعام به مسکینان و یتیمان و اسیران ، نجات محرومان از بند ستم4، عفو و گذشت ، سخنان پاک و پاکیزه گفتن و برخورد خوب با دیگران ، پوشاندن برهنگان و امر به معروف و نهی از منکر و... در روایات نیز مصادیق خدمت خدمتگزاری بشرح ذیل آمده است: 2. برآوردن حاجت شخص مؤمن. (من قضی لاخیه المؤمن حاجه کان کمن عبدالله دهرا اطعام به دیگران. (خیرکم من اطعم الطعام و افشی السلام و صلی والناس نیام ابوالمندکر افسار شتر پیامبر(ص) را گرفت و عرض کرد یا رسولالله کدام اعمال برتر است؟ پیامبر(ص) فرمود: بهترین شما کسی است که دیگران را اطعام کند و سلام را روشن ادا نماید و کلام پاکیزه بگوید. 3. کمک به مظلوم. (اذا رأیت مظلوا فاعنه علی الظالم 10. کشته شدن در راه خدا (فوق کل ذی بر بر حتی یقتل الرجال فی سبیلالله، فلیس فوقه بر منبع : پایگاه اطلاع رسانی فرهنگ ایثار http://farhangeisar.com/
1). اهتمام به امور مسلمین. (من اصبح و لا یهتم بامور المسلمین فلیس منهم
4 . برخورد خوب با برادر مؤمن (تبسم الرجل فی وجه اخیه المؤمن حسنه
5. برطرف کردن ناراحتی مؤمن. (من فرج عن مؤمن، فرج الله عن قلبه یوم القیامه
6 . استقرار عدالت. (من عدل فیالبلاد نشر الله علیه الرحمه
7 . اصلاح و سازش میان مردم. (طوبی للمصلحین بین الناس اولئک هم المقربون یوم القیامه
8. ادای قرض و رفع گرفتاری مؤمن (احب الاعمال الی الله من اطعم من جوع اودفع عنه مغرما او کشف عنه کربا
9 . خدمت کردن به خانواده (خدمتک زوجتک صدقه
11. و خدمت در روایات معنای عام و وسیعی دارد و همهی خوبیها را در برمیگیرد.
. بنابراین، در مفهومشناسی خدمت میتوانیم جملهی راغب اصفهانی لغت شناس پرآوازهی قرآن کریم را تکرار کنیم؛ که در مصداق معروف فرمود: هر عملی که عقل و دین آن را تأیید کند معروف است . پس خدمت را میتوان عملی دانست که برای آن مبنایی در عقل و دین یافت شود. همین معنا مورد توجه رهبر بزرگوار انقلاب اسلامی است که کارگزاران نظام باید در انجام آن بپا خیزند و از هم سبقت بگیرند که کوتاهی از آن جرم و بازخواست الهی را به دنبال میآورد.
- برچسب ها:مصادیق خدمتگزاری ،
|
برخی از لوازم خدمت برای یک شخص : 1- معرفت نفس: در مرحله اول ابتدا باید شخص توانایی ها و استعدادهای خود را بشناسد و قوای خود را در جهت خدمت به کار گیرد. 2- درک : شخص باید به این درک برسد که هیچ کس نمی تواند ضرورت اساسی خدمت را در زندگی بشر انکار کند . و خدمت را به عنوان یک اصل برای زندگی بهتر بپذیرد. 3- عشق : بدون عشق انجام هیچ کاری نتیجه مطلوب را نمی دهد. شخص خادم می بایست عشق به همدوستی همنوعی و خدمت به دیگران را در خود پرورش دهد و حس خودخواهی را در خود تا حد امکان کاهش دهد. 4- اراده : داشتن اراده سالم بستگی به رشد و تکامل لازم در معرفت نفس یا حب نفس دارد. و نتیجه یک اراده آزاد انسانی خدمت به همنوع است. منبع: كتاب روانشناسی معنوی از این شعر خوب و نغز شیخ بهایی هم با این که قبلا" هم آورده بودم نتونستم بگذرم .با هم زمزمه می کنیم. خدمت به خلق
همه روز روزه بودن، همه شب نماز کردن
همه ساله حج نمودن، سفر حجاز کردن
ز مدینه تا به کعبه، سر و پا برهنه رفتن
دو لب از برای لبیک، به وظیفه باز کردن
به مساجد و معابر، همه اعتکاف جستن
ز ملاهی و مناهی همه احتراز کردن
شب جمعهها نخفتن، به خدای راز گفتن
ز وجود بی نیازش، طلب نیاز کردن
به خدا که هیچ کس را، ثمر آنقدر نباشد
که به روی ناامیدی در بسته باز کردن
شیخ بهایی